Buitenverlichting rondom een bedrijfspand heeft meerdere functies. Het zorgt ervoor dat medewerkers en bezoekers zich veilig kunnen verplaatsen, helpt bij het zichtbaar houden van entrees en parkeerplaatsen en kan tegelijkertijd bijdragen aan de uitstraling van een pand. Toch wordt buitenverlichting vaak pas laat meegenomen in de inrichting van een terrein.
Voor overdekte zones, laadperrons, werkplaatsen of doorgangen kunnen bijvoorbeeld led batten een praktische oplossing zijn. Maar voor een goed verlicht buitenterrein is meestal een combinatie van verschillende soorten verlichting nodig.
Begin bij de functie van het terrein
Niet ieder gedeelte rondom een bedrijfspand hoeft op dezelfde manier verlicht te worden. Een parkeerplaats vraagt om een andere aanpak dan een entree, gevel of laad- en loszone.
Bij een parkeerterrein draait het vooral om overzicht en veiligheid. Medewerkers en bezoekers moeten obstakels, voertuigen en looproutes goed kunnen zien. Bij een entree mag verlichting daarnaast ook bijdragen aan een representatieve uitstraling.
Op plekken waar daadwerkelijk wordt gewerkt, zoals een laadperron of buitenopslag, ligt de nadruk weer meer op voldoende lichtopbrengst en een gelijkmatige verdeling.
Door het terrein eerst op te delen in verschillende zones, wordt het eenvoudiger om per locatie het juiste type verlichting te kiezen.
Kies verlichting die tegen buitenomstandigheden kan
Buitenverlichting krijgt te maken met regen, stof, temperatuurverschillen en soms ook wind of vuil. Daarom is het belangrijk om armaturen te gebruiken die geschikt zijn voor de omgeving waarin ze worden geplaatst.
De IP-waarde geeft aan in welke mate een armatuur beschermd is tegen onder andere stof en vocht. Voor een volledig onbeschutte buitenlocatie gelden doorgaans andere eisen dan voor een armatuur onder een afdak.
Ook het materiaal van de behuizing kan belangrijk zijn. Op plekken waar verlichting intensief wordt gebruikt of waar de kans op stoten bestaat, is een robuuste uitvoering vaak verstandiger.
Voorkom donkere plekken
Een veelvoorkomend probleem bij buitenverlichting is dat er voldoende lampen aanwezig zijn, maar dat het licht niet goed wordt verdeeld. Hierdoor kunnen grote verschillen ontstaan tussen fel verlichte en donkere delen van een terrein.
Dat is niet alleen onprettig, maar kan ook invloed hebben op de veiligheid. Het menselijk oog heeft namelijk tijd nodig om zich aan te passen wanneer iemand van een sterk verlichte zone naar een donkere plek loopt.
Het is daarom vaak beter om te streven naar een gelijkmatige basisverlichting dan naar enkele zeer krachtige lichtpunten.
De plaatsing en lichtbundel van een armatuur zijn daarbij minstens zo belangrijk als de hoeveelheid lumen.
Gebruik sensoren waar verlichting niet continu nodig is
Een buitenterrein hoeft niet altijd de hele nacht volledig verlicht te blijven. Op plekken die maar af en toe worden gebruikt, kunnen bewegingssensoren een eenvoudige manier zijn om energie te besparen.
Denk bijvoorbeeld aan een achteringang, opslagruimte of laadzone. De verlichting kan daar op een lager niveau branden of volledig uitschakelen wanneer niemand aanwezig is, om vervolgens automatisch in te schakelen zodra beweging wordt gedetecteerd.
Bij grotere terreinen kunnen verschillende zones afzonderlijk worden aangestuurd. Hierdoor hoeft niet het volledige terrein verlicht te worden wanneer slechts één gedeelte in gebruik is.
Let op lichthinder
Meer licht is niet altijd beter. Buitenverlichting die verkeerd wordt gericht, kan hinder veroorzaken voor omwonenden of verkeer. Ook licht dat onnodig naar boven schijnt, draagt nauwelijks bij aan de verlichting van het terrein zelf.
Door armaturen gericht te plaatsen, kan het licht terechtkomen waar het daadwerkelijk nodig is. Dit zorgt vaak voor een beter resultaat met minder energieverbruik.
Ook bij gevelverlichting is het verstandig om hier rekening mee te houden. Een mooi uitgelichte gevel kan bijdragen aan de uitstraling van een bedrijf, maar hoeft daarvoor niet extreem fel te worden verlicht.
Denk aan onderhoud en levensduur
Buitenarmaturen bevinden zich regelmatig op moeilijk bereikbare plaatsen. Denk aan gevels, hoge masten en overkappingen. Wanneer verlichting daar vaak vervangen moet worden, kunnen de onderhoudskosten snel oplopen.
De levensduur van een armatuur is daarom een belangrijke factor bij de keuze. Ledverlichting is interessant omdat deze doorgaans lang meegaat en relatief weinig onderhoud nodig heeft.
Naast de aanschafprijs is het verstandig om ook te kijken naar energieverbruik, verwachte levensduur en bereikbaarheid bij eventueel onderhoud.
Een lichtplan zorgt voor een beter resultaat
Goede buitenverlichting ontstaat uiteindelijk door verschillende factoren met elkaar te combineren. De functie van iedere zone, benodigde lichtsterkte, bescherming tegen weersinvloeden, plaatsing en eventuele sensoren spelen allemaal een rol.
Door vooraf een eenvoudig lichtplan te maken, voorkom je dat verlichting achteraf op willekeurige plekken wordt toegevoegd. Zo ontstaat een buitenterrein dat veilig en praktisch is, zonder onnodig veel energie te verbruiken.
